Experten aan het woord: "Een omgevingsvergunning voor een industrieel project verkrijgen vraagt vandaag niet langer twee, maar 20 tot 25 expertises" (1/3)
Het traject naar een omgevingsvergunning voor een industrieel project is de voorbije jaren ingrijpend veranderd. Het vraagt vandaag een veel bredere aanpak dan vroeger en brengt steeds meer disciplines samen. Tijdens een panelgesprek georganiseerd door United Experts Group bogen Filip Raymaekers, Silvio Giovannelli en Lies Bamelis van Profex zich over die evolutie. Profex maakt deel uit van United Experts Group en ondersteunt bedrijven bij vergunningstrajecten, milieucoördinatie en de toepassing van de omgevingswetgeving. Voor expertise uit andere disciplines werkt het samen met andere gespecialiseerde bedrijven binnen de groep. "Om een omgevingsvergunning te verkrijgen zijn tegenwoordig niet langer twee, maar twintig tot vijfentwintig expertises nodig", klonk het.
“De tijd waarin een architect en een milieucoördinator samen een volledig omgevingsvergunningsdossier konden uitwerken, ligt definitief achter ons. Vandaag heb je daarvoor twintig tot vijfentwintig partijen voor nodig”, kwam Filip Raymaekers, bestuurder bij United Experts Group, meteen tot de kern van de zaak. “Dat heeft alles te maken met de steeds bredere manier waarop projecten worden beoordeeld. De maatschappelijke verwachtingen én de regelgeving zijn de voorbije jaren sterk geëvolueerd. Waar vroeger vooral de stedenbouwkundige en milieutechnische haalbaarheid centraal stonden, worden vandaag tal van afzonderlijke aspecten beoordeeld, zoals mobiliteit, waterbeheer, geluid, natuur, geur en bodem. Elk onderdeel vraagt gespecialiseerde kennis én een degelijke onderbouwing."
“Waar vroeger vooral de stedenbouwkundige en milieutechnische haalbaarheid centraal stonden, worden vandaag tal van afzonderlijke aspecten beoordeeld, zoals mobiliteit, waterbeheer, geluid, natuur, geur en bodem”
Filip Raymaekers
Die evolutie ziet Profex terug in een brede waaier aan industriële vergunningstrajecten. Het adviesbureau ondersteunt bedrijven onder meer bij de uitbreiding of nieuwbouw van productievestigingen, logistieke centra, recyclage-installaties, biogasinstallaties en andere klasse 1-projecten – projecten waarvoor de strengste vergunningsprocedure geldt.
Volgens Filip Raymaekers is die evolutie op zich logisch: “De maatschappelijke verwachtingen zijn veranderd en ook de regelgeving is veel uitgebreider geworden. De tijd dat iedereen zomaar kon doen wat hij wilde, hoeft voor mij zeker niet terug te keren, maar de keerzijde is wel dat bijna elk klasse 1-project vandaag automatisch een complex project geworden is."
Vooral waterbeheer vormt uitdaging
"Tien jaar geleden was een project complex omdat de technologie nieuw was. Tegenwoordig draait het inderdaad veel meer om de impact die een bedrijf heeft op zijn omgeving”, trad Lies Bamelis, consulent omgeving, innovatie en duurzaamheid bij Profex, haar collega bij. "Bedrijven moeten steeds vaker aantonen dat ook in worstcasescenario's geen onaanvaardbare hinder ontstaat."
Vooral waterbeheer – gebruik en lozingen – blijkt te zijn uitgegroeid tot een van de grootste aandachtspunten bij vergunningstrajecten. Volgens de panelleden dreigt het onderwerp voor industriële vergunningen een vergelijkbare impact te krijgen als stikstof de voorbije jaren had. “Water is het nieuwe goud”, aldus Silvio Giovannelli, senior consultant bij Profex. “Bedrijven die grote hoeveelheden water gebruiken of lozen, botsen steeds vaker op bijkomende voorwaarden. Daardoor ontstaan nieuwe technische uitdagingen die enkele jaren geleden nauwelijks aan bod kwamen.”
“Bedrijven moeten steeds vaker aantonen dat ook in worstcasescenario's geen onaanvaardbare hinder ontstaat”
Lies Bamelis
Soms gebrek aan precedenten
Dat betekent niet dat nieuwe technologie geen rol meer speelt. Wanneer bedrijven pionieren met innovatieve toepassingen waarvoor nog geen beoordelingskader bestaat, neemt de complexiteit nog verder toe. Batterijparken zijn daarvan volgens Silvio Giovannelli een goed voorbeeld. “Zowel bedrijven als overheden moesten op dat vlak gaandeweg ervaring opbouwen. En ga maar eens een batterijpark vergunnen bij een gemeente die zelf nog niet weet wat dat precies is.”
“Het gevolg van dat gebrek aan precedenten is vaak een gezamenlijk leerproces waarbij adviesbureaus, administraties en vergunningverleners samen zoeken naar een werkbare aanpak. Dat leidt er geregeld toe dat een eerste dossier meteen de standaard wordt voor latere projecten.”
Ook positieve evolutie
Hoewel de regelgeving de voorbije jaren aanzienlijk strenger is geworden, zien de panelleden ook positieve evoluties, zoals de modulaire vergunningsprocedure, een nieuwe Vlaamse aanpak voor omgevingsvergunningen. Daarbij hebben zowel de initiatiefnemers als de overheid immers de mogelijkheid om de procedure tijdelijk te pauzeren wanneer bijkomende studies of verduidelijkingen nodig blijken. Volgens Silvio Giovannelli zorgt dat voor een fundamentele andere benadering: “Vroeger was het vaak: er is een probleem, dus het kan niet. Door die pauzeknop verschuift de aandacht naar de vraag hoe je dat probleem kunt oplossen. Van 'het kan niet' naar 'hoe kan het wel?' dus.”
“Bedrijven die grote hoeveelheden water gebruiken of lozen, botsen steeds vaker op bijkomende voorwaarden. Daardoor ontstaan nieuwe technische uitdagingen die enkele jaren geleden nauwelijks aan bod kwamen”
Silvio Giovannelli
Grondig vooronderzoek voorkomt teleurstellingen
De panelleden waarschuwden echter ook dat de modulaire vergunningsprocedure er niet voor mag zorgen dat het vooronderzoek minder grondig wordt gevoerd. “Lang voor een officiële vergunningsaanvraag moeten zo veel mogelijk knelpunten al in kaart gebracht zijn, wat overleg vraagt van alle betrokken partijen in een erg vroeg stadium”, stelde Filip Raymaekers. Het waterbeheer, de invloed op natuur en mobiliteit, de geluisdsimpact enzovoort moeten vooraf worden afgetoetst, zodat ondernemers een realistisch beeld krijgen van hun slaagkansen. Daar helpen wij met Profex graag bij. Waar nodig schuiven ook collega’s van andere merken binnen United Experts Group mee aan tafel. Advies rond geluidsimpact zit bijvoorbeeld bij Tetra acoustics, een ander merk binnen onze groep.”
Soms moet Profex na zo’n vooronderzoek echter ook een boodschap brengen die klanten liever niet horen. Silvio Giovannelli: “Wij zeggen het eerlijk wanneer we verwachten dat een project geen omgevingsvergunning zal krijgen. Dan heeft het weinig zin om een lang en duur traject op te starten. Precies die kritische aanpak zorgt ervoor dat zo min mogelijk dossiers uiteindelijk uitmonden in langdurige beroepsprocedures.”
Multidisciplinair traject
De conclusie van het panel is duidelijk. Een omgevingsvergunning verkrijgen is vandaag veel meer dan een administratieve verplichting. Net daarom wint samenwerking tussen verschillende expertises, zowel binnen Profex als met andere specialisten binnen United Experts Group, aan belang. “Het is een multidisciplinair traject geworden waarin technische expertise, een grondige voorbereiding en een open dialoog met alle betrokken partijen het verschil maken. Wie al in een vroeg stadium mogelijke knelpunten in kaart brengt en bereid is zijn project waar nodig bij te sturen, vergroot niet alleen de kans op een omgevingsvergunning, maar legt ook de basis voor een robuuster en toekomstbestendiger project”, vatte Lies Bamelis het nog eens samen.
Moderatie & redactie: Palindroom
